(8) رازى

در طبقه (5) در شرح حال هوشنگ نوشته شده كه وى پيشه ها چون درودگرى ورازى وآهنگرى خلق را تعليم كرد، در فرهنگ هاى پارسى راز بمعنى رنگ ولون آمده، وامر برنگ كردن هم هست [1] واز اين ريشه مصدرى نيز موجود است، رازيدن، كه معنى آن رنگ كردن باشد [2] هر چند فرهنگ نويسان تصريح نه كرده اند، كه رازى بمعنى رنگ گر باشد. ولى از موقع ميتوان دريافت كه بايد چنين معنى داشته باشد.

(راز) در پشتو تاكنون بمعنى رنگ ولون وطور موجود ومستعمل است، وهم رازگر شخصى را گويند، كه داراى سليقه خوب باشد، ودر هر چيز اسلوب صحيح را مراعات كند، مخصوصا زنى را گويند، كه در امور بيتى داراى سليقه باشد، وهر كار را طورى كه شايد وبايد بموقع اجرا گذارد. در قاموس فارسى وعربى بزبان انگليسى (راز) را بمعنى ساروج گر، واندايش گر ديوار هم آورده اند [3] كه درين صورت هم ميتوان گفت كه رازى كسى است، كه ديوارهاى عمارت را رنگ ميكرد ورنگ ها را مى ساخت.

(9) بودا سفر

مؤلف در شرح حال طهمورث (طبقه 5) مى نويسد، كه بروايت مقدسى در عهد پادشاهى او مردى در زمين هندوستان ظاهر شد، وخلق را بدين صابيان دعوت كرد، نام او بود اسفر. اين بوداسفر بلا شك همان بوداى معروف هند است كه اندران كشور مؤسس كيش مشهوريست، وتا كنون هم پيروان اين كيش در هند وتبت وديگر مواضع زيا داند.

مورخين اسلامى اين نام را بوذاسف، يا بوداسفر نوشته اند، وچنين بنظر مىيد، كه اين نام به تقليد نامهاى باخترى كه در آخر آن (اسپه) اوستائى بوده مانند گشتاسپ ولهراسپ وغيره، باين صورت در موقعى برگشته باشد، كه كيش مذكور در باختر وصفحات شمال هند وكش